نوشته ها

مرکز جهرم شناسی هم به حافظه ملی سپرده شد

ارسال شده توسط :

مرکز جهرم شناسی هم به حافظه ملی سپرده شد

((مدیر کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس))

مدیر کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس خبر از ثبت اثر فرهنگی ، تاریخی خانه شهیدان اشراق معروف به مرکز جهرم شناسی در فهرست آثار ملی ایران داد. مصیب امیری گفت : در اجرای قانون راجع به حفظ آثار ملی مصوب آبان 1309 و نظام نامه اجرایی آن مصوب 1311 ، بند (ج) از ماده واحده قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی کشور ، مصوب 1367 ، مراتب ثبت اثر فرهنگی ، تاریخی خانه شهیدان اشراق معروف به مرکز جهرم شناسی به پایان رسید. امیری گفت : خانه شهیدان اشراق که متعلق به دوره قاجاری است در استان فارس ، شهرستان جهرم ، بخش مرکزی ، شهر جهرم ، خیابان امام حسین ، کوچه 6 شهیدان اشراق قرار دارد که پس از طی تشریفات قانونی لازم به شماره 31134 مورخ 26/6/93 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. به گزارش روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس این مجموعه بنا توسط مرحوم حاج ملا نصر الله اشراق جهرمی به شکل اندرونی و بیرونی همراه با فضاهای جانبی مانند حیاط مرکزی، چاه آب شرب ، باغچه ، پستو ، گوشواره ، اصطبل ، سردابه و انبار ساخته شده است. اصل سلسله مراتبی فضاها و تفکیک فضاهای عمومی و خصوصی در خانه مشهود است به نحوی که از چهار بخش اصلی خانه 3 بخش مسکونی می باشد. بنا به صورت درون گرا طراحی شده است و فضاها توسط دالان ، حیاط وهشتی از یکدیگر جدا شده اند . پس از عبور از درب ورودی در ضلع جنوبی ابتدا به هشتی و سپس به دالان مابین حیاط بیرونی می رسیم که در جداره آن سکو هایی تعبیه شده است. حیاط مرکزی خانه وسعتی حدود 300 متر مربع دارد که در آن حوض و دو ردیف باغچه در نظر گرفته شده است. قسمت تابستان نشین و زمستان نشین و پنج دری ( شاه نشین ) نیز در پیرامون این حیاط قرار گرفته اند که دارای تزئینات آجری قالبی و تراش بوده اند که طبق اسناد موجود از اصفهان آورده شده اند. خانه اشراق از اولین نمونه بناهای شهر جهرم می باشد که از آجر تراش و مقرنس جهت تزئینات آن بهره گرفته شده است.شبه ستونهای مابین درکها با تزئینات آجرکاری از زیباترین تزئینات بنا محسوب می گردند.

فضاهای دوضلع شرقی و شمالی با پنجره ها ( پنج دری ) و ضلع جنوبی آن با ایوان مزین گشته است. پنجره ها دارای خورشیدی بوده و توسط شیشه های رنگی تزئین شده که از تکنیک های رایج معماری قاجاریه می باشند . در ها چوبی و دولنگه بوده و به سمت حیاط باز می شوند که با سایر بناهای قاجاریه که پنجره های ارسی دارند متفاوت اند. در پشت ایوان اتاقی رو به حیاط خلوت اتاقی با سه پنجره و دو در گاه ساخته شده است که کرسی ای حدود 1 متر دارد و از دو سمت تالار توسط چهار پله قابل دسترسی می باشد. جداره های اتاق با طاقچه هایی مزین شده است .در دو ضلع ( شرق و غرب ) اتاق راهی تعبیه شده است.سقف اتاق از چوب بوده و پنجره ها مانند اتاق زمستان نشین تزئینات شیشه ای دارند. این اتاق از سمت شمال به ایوان ستون دار و حیاط مرکزی و از سمت جنوب به حیاط خلوت بخش خدماتی مجموعه مشرف می باشد. در زیر این اتاق سردابه ای قرار گرفته است که به علت همجواری آن با آشپزخانه و بخش خدماتی مجموعه به عنوان انبار گندم ، تنباکو ،جو و… مورد استفاده قرار می گرفته است. در سمت شرق و غرب این سردابه دو در تعبیه شده است در سمت شرق به دالان مابین هشتی و حیاط مرکزی و در سمت غرب به راهروی مابین آشپزخانه و حیاط ختم می گردند. در سمت جنوب سردابه و فضای مابین هشتی و حیاط اندرونی چند فضای خدماتی قرار گرفته اند که شامل سرویس بهداشتی ، راه پله ، آشپزخانه و چاه آب شرب می باشند. . حوض واقع در حیاط اندرونی به شکل مستطیل می باشد که در جلوی ایوان ستون دار قرار گرفته است و در یکی از اضلاع خود دارای تزئینات شیر سنگی می باشد. در ضلع شرقی حیاط اصلی بنا راهرویی با سقف هلال وجود دارد که با گذشتن از آن به حیاط دیگری به مساحت 200 متر مربع می رسیم که در اضلاع آن فضا هایی از قبیل سه دری و راهرو در ضلع شمال ، دو اتاق با تزئینات گج بری که یکی از اتاق ها دارای شومینه می باشد در ضلع جنوبی ، مطبخ و چاه آب در ضلع شرق قرار دارند . تزئینات این حیاط بر خلاف حیاط اصلی تماما به صورت گچ بری بوده است .این حیاط و فضاهای پیرامونش مستقلا توسط راهرو ودالانی به گذری در سمت شرق مجموعه دسترسی داشته است. در سمت شمال حیاط شرقی با عبور از راهرویی به یک حیاط خلوت خدماتی می رسیم که در اضلاع آن راه پله ، سردابه و یک اتاق سه دری تعیبه شده است که توسط دالانی به ورودی شرقی مجموعه ختم می شود.

محمدکاظم بهادری پور

مدیر روابط عمومی

۰


نوشتن یک نظر

Show Buttons
Hide Buttons