نوشته ها

استان کرمان

ارسال شده توسط :

وجه تسمیه:

به نام کارمانیا، بوتیا و کواشیر هم خوانده شده. نام کرمان در کتیبه داریوش در بیستون ذکر گردیده. کرمن در زبان سانسکریت به معنی کوشاست و نام کرمان خبر از ساکنان سخت کوش کویر دارد.

جغرافیای طبیعی:

استان کرمان با ۱۸۱،۷۱۴ کیلومتر مربع مساحت که از شمال به استان های خراسان و یزد از مشرق به سیستان و بلوچستان از جنوب به استان هرمزگان و از مغرب به استان های فارس و یزد محدود می شود. کویر لوت بخشی از شمال و مشرق استان کرمان را در بر گرفته است.

سیمای اقلیمی:

سیمای اقلیمی استان کرمان متأثر از پدیده های بسیار ناهمگونی است که در تلفیق و ترکیب با یکدیگر شرایط و ویژگی های بسیار نادری را در سطح استان پدید آورده است. بخش وسیعی از استان کرمان توسط ارتفاعاتی پوشیده شده است که به گونه ای تعیین شده است که به گونه ای تعیین کننده بر اقلیم زیست و فعالیت های انسانی در سطح استان را فراهم می سازند و گستره های وسیعی از استان هم چهره تفته کویر در مقابل تلاش های بی پایان مردمان برد بار این سرزمین به مقاومت ایستاده است. فقدان منابع گسترده رطوبتی همچون دریا ها و دریاچه ها و خست آسمان در بذل نعمت باران بر پهن دشت های خشک کرمان و بسیاری دیگر از عوامل دیگر طبیعی و اقلیمی مجموعه ای از پدیده های نا متوازن و متضاد را در کنار یکدیگر قرار داده است و شگفت آن که در بین این همه ناهمگونی و تفاوت های موجود، سرزمین آبادی و حاصلخیز و با تمدن کرمان همچنان زنده و جاوید بر حیات خویش تداوم می بخشد.

بر چهره ی اقلیمی کرمان بسیاری از عوامل تأثیر می گذارند که در دو بخش عوامل اصل و عوامل فرعی سازند های اقلیمی مورد مطالعه قرار می گیرند. اصولاً عوامل اصلی شکل دهنده اقلیمی چهار فاکتور ارتفاع، عرض جغرافیایی، دوری و نزدیکی به منابع آب ها و نیز توده های هوا و سیستم های هواشناسی را شامل می شود و عوامل فرعی موثر بر اقلیم هر منطقه مقولاتی همچون پوشش گیاهی فعالیت های کشاورزی، گسترش صنعت و معدن و نظایر آن را در بر می گیرد.

رود خانه ها:

مهمترین رود خانه دائمی استان کرمان هلیل رود است که به هامون می ریزد و سایر رود خانه های استان اغلب فصلی بوده و فقط در فصل های بارندگی دارای آب می باشند. منابع استان به گونه ای محدود و در مقیاس خرد اقلیم ها بر اقلیم استان تأثیر می گذارند.

دریاچه ها:

در استان کرمان از زمان های گذشته قنوات متعددی وجود داشته است و تا کنون این وضع تقریباً حفظ شده است و به واسطه ی عدم تبخیر و نفوذ پذیری آب قنوات بهترین سیستم آبیاری در منطقه محسوب می شود. با وجود اینکه در سال های اخیر چاه های عمیق و نیمه عمیق بسیاری در این استان حفر شده است، قنوات هنوز رکن اساسی تأمین آب کشاورزی را تشکیل می دهند. همچنین چشمه سارهایی در مناطق مختلف استان کرمان از جمله شهرستان بافت و اطراف کرمان و بعضی نواحی دیگر وجود دارد که ار آن ها برای کشاورزی و آشامیدن استفاده می گردد. از شاخص ترین آب های راکد استان می توان باتلاق جازموریان و ترشاب بردسیر را نام برد.

دریاچه هامون جازموریان: مهمترین دریاچه استان کرمان است که میزان آب و وسعت آن متغیر است و جزو دریاچه های دائمی به شمار نمی رود. رود خانه هلیل رود از طرف غرب و رود بمپور از جانب شرق به این دریاچه می ریزد.

چاله لوت واقع در شمال شرقی کوه های کرمان را هم می توان یکی از آبگیر های منطقه به شمار آورد که از خشک ترین و کم آب ترین حوضه های آبریز ایران است. حاشیه غربی آن به علت مجاورت با کوه های کرمان بطور نسبی مرطوب تر از دیگر حواشی آن است. رود نور در شمال بیرجند و رود شور گز در جنوب آبگیر از مهم ترین رود های چاله لوت هستند.

این دریاچه در حد فاصل استان های سیستان و بلوچستان و کرمان واقع شده و حوضه آبریز بخش غربی آن مناطقی از استان کرمان را مشتمل بر شهرستان بافت] کهنوج و سبزواران در بر می گیرد. دریاچه جازموریان در واقع یک حوضچه تبخیری است که محل تخلیه تمامی زهکش منطقه و رود های هلیل و بمپور و دیگر انشعابات فرعی رود های کوچک و فصلی موجود در حوزه است. حجم این دریاچه هر چند در مواقع پر باران تا حدود یک میلیارد متر مکعب در گزارشات موجود ثبت گردیده، ولی به علت عدم تغذیه دائمی و تبخیر فوق العاده زیاد دائمی نبوده و فقط در سال های پر آب و در سایر اوقات کاملاً خشک است.

آبریز نمک زار های مرکزی:

از رود خانه های این حوضه می توان فهرج رود و تهرود را نام برد. شاخه های دیگر از رودخانه های این حوضه عبارتند از: لاله زار رود، رود شور، رفسنجان کوسک، چاری، ماهنگ، و کسک. رود خانه های دیگر این استان عبارتند از: بخشادر برد سیر، راور در منطقه راور، خبر در منطقه خبر بافت و رود خانه تنگوئیه در سیرجان.

مراکز آب درمانی:

چشمه آب معدنی ته خاتون در شرق کرمان، چشمه بوجان در شرق کرمان، چشمه رضا آباد در شمال کرمان، چشمه ابارق در جنوب شرقی کرمان، چشمه پاچنار در ۶۷ کیلومتری شمال کرمان، چشمه بیشه در ۴۲ کیلومتری شرق کرمان، چشمه راین در ۳۳ کیلومتری شمال غربی کرمان، چشمه قلعه عسکر در سلطان آباد کرمان، چشمه غرغره در ۴۰ کیلومتری راین، چشمه اختیار آباد در شمال شرقی کرمان، چشمه حوض نو در بخش جوشان کرمان، چشمه بغرا در بخش پوشان کرمان، چشمه حوض آباد در ۳۵ کیلومتری جنوب شرقی کرمان، چشمه حسین آباد در ۳۶ کیلومتری جنوب غربی رفسنجان، چشمه قاسم آباد در ۶ کیلومتری شرق رفسنجان، چشمه آباد آوران در ۵۸ کیلومتری شمال شرق رفسنجان، چشمه آب معدنی باب تنگل در شمال شرقی زرند کرمان.

گردشگاه های طبیعی:

گردشگری در طبیعت گرایش نوینی از فرهنگ جهانگردی است که در سال های اخیر اهمیت و جایگاه ویژه ای در توسعه جهانگردی یافته است. در دوره ای که گسترش روزافزون و متراکم شهر ها و ماشینی شدن تمامی جنبه های حیات اقتصادی و اجتماعی انسان ها گذران اوقات فراغت و تمدد اعصاب را به ویژه برای ساکنان کانون های شهری و صنعتی از ضروریات ویژه ای برخوردار نموده است. توجه به تمامی عرصه های گردشگاهی اهمیت زیادی دارد. بنابراین جنگل های طبیعی، پارک های ملی، پارک های حیات وحش، سواحل رودخانه ها و طبیعت پیرامون آن ها کوهساران و کوهستان ها و آبشار ها و چشمه های آب گرم، چشمه های طبیعی، ییلاق ها و مناطق ویژه شکار و صید تفریحی ماهی، دریاچه ها و سواحل، زیستگاه های طبیعی و به ویژه طبیعت بکر درون آن ها به موضوعی جالب توجه در توسعه صنعت گردشگری تبدیل شده است.

امکانات بالقوه طبیعت گردی استان کرمان صرف نظر از جاذبه های طبیعی آن زمینه های بسیار مطلوبی را از نظر مدیریت و سازماندهی گذران اوقات فراغت جامعه شهری فراهم نموده است.

دشت ها و کویر ها:

استان کرمان با توجه به ویژگی های خاص جغرافیایی، دشت های مرتفع و فضاهای کویری گسترده ای دارد که برخی از آن ها همچون دشت ها و مناطق ییلاقی مورد استفاده وسیع تفرجگاهی قرار می گیرند و برخی دیگر همچون فضاهای کویری در صورت راه اندازی تورهای کویری می توانند به عنوان یکی از جاذب ترین زمینه های ایرانگردی مورد استفاده قرار گیرند. دشت های شهداد و جیرفت بسیار کم ارتفاع هستند و حداکثر ۱۳۰۰ – ۲۱۰۰ متر ارتفاع دارند. علاوه بر دشت های مذکور که بین ارتفاعات فوق الذکر قرار گرفته اند و کمابیش هم قابل بهره برداری هستند، کویر وسیع لوت و نمکزار های آن قسمت عمده ای از شمال شرقی استان را اشغال کرده اند. قسمت هایی از شمال غربی استان را نیز نمکزار ها تشکیل داده اند. هر چند بیابان های خشک به علت آب و هوای سخت و غیر قابل تحمل از جذابیت کمتری برخوردارند، ولی مشتاقانی وجود دارند که دیدار کویر برای آنان جالب توجه است، به ویژه اینکه بیابان ها و کویر ها نیز در نوع خود عناصر جذابیتی دارند که در سایر نقاط یافت نمی شوند که از آن جمله می توان به تپه ها یا رشته ارتفاعات ماسه ای که بر اثر وزش باد و جا به جا شدن ماسه ها پدید آمده و شکل و اندازه آن ها بر اثر وزش باد دائماً در تغییرات است اشاره کرد. این گونه تپه ها را اصطلاحاً « تلماسه » می نامند. هم چنین زندگی انسان در کویر و بیابان و مقایسه آن با نواحی جنگلی مخصوصاً برای دانشجویان و محققین و افراد غیر بومی نا آشنا با فضاهای کویری بسیار جالب است. کویر های ایران که بخش قابل توجهی از آن در محدوده و مجاورت استان کرمان به ویژه در قسمت شمال شرقی آن قرار دارد، جذابیت های ویژه ای دارند که آن ها را در شمار مناطق شگفت انگیز جهانگردی قرار می دهد. آب و هوای کویر حداقل برای نیمی از سال برای مسافرت مطلوب است. آسمان پر ستاره کویر براستی برای شهر نشینان و طالبان بدیع دینی و شگفت انگیز است. شب ها آسمان پر ستاره دیدنی تر از آن است که به تصور در آید. سکوت محض و آرامش کامل مناظر و چشم اندازهای بدیع، سراب های اغوا کننده، زمین های سیاه و سفید، خاک های برآمده، لایه های نمکی و سایر مناظر طبیعی و زیبا را می توان در کویر ها تماشا کرد. علاوه بر این کویر آثار تاریخی و باستانی متعددی مشتمل بر کاروان سراها، کاخ ها، آب انبار ها، قنات ها، مراکز زیارتی و مذهبی و غیره را در دل خود جای داده است که نان از قدمت و دیرینگی زیست انسان در حواشی و محدوده های آن دارند. هر کدام از این ویژگی ها در صورت برنامه ریزی و بهینه کردن ارزش های بالقوه می توانند به مناطقی جذاب تبدیل گردند.

مناطق شکار ممنوع:

کوه نوودرهنگ: منطقه ای کوهستانی در حاشیه ی شمال غربی زرند به مساحت ۲۵۰۰۰۰ هکتار در ۴۵ کیلومتری رفسنجان

سیاه کوه سیرجان: منطقه ای است کوهستانی برای حمایت جانوران کوه زی به مساحت ۴۵۰۰۰ هکتار در ۱۵ کیلومتری سیرجان

انجرک و رابر: در شرق بافت به مساحت ۲۳۳۲۸۱ هکتار

شهر بابک: منطقه ای کوهستانی به مساحت ۱۰۰۰۰۰ هکتار در شمال شهر بابک

گود غول: به مساحت ۵۰۰۰۰ هکتار در ۴۵ کیلومتری غرب سیرجان

دیدنی ها:

طبیعت روستا های استان کرمان از جمله فضاهای روستاهای ایران است که امکانات و جاذبه های طبیعی فوق العاده شگرفی را به ویژه در ییلاقات به نمایش گذاشته است که به برخی از این بخش ها و روستاهای جالب اشاره می شود:

بخش شهداد: شهداد یکی از واقعاً جالب استان کرمان است که در همسایگی کویر لوت در ارتفاعی نزدیک به ۳۰۰ متر از سطح دریا قرار گرفته است و قنات و قنات های متعددی دارد. محصولات آن خرما، مرکبات و حنا است و مرکبات آن از جهت شیرینی و لطافت کم نظیر است.

روستای دوساری: روستای دوساری در فاصله ۵ کیلومتری ضلع شرقی جاده جیرفت به کهنوج واقع شده است. این روستا در حاشیه کوه های آهکی نسبتاً صورتی رنگ به فاصله ۲ کیلومتری از جاده ی اصلی قرار گرفته است. باغات و مرکبات و نخل های خرما زیبایی خاصی به این روستا داده است. در ایام اسفند و فروردین عطر رایحه بهار نارنج و پرتقال از گوشه و کنارش به مشام می رسد.

روستای باغ دشت: این روستا در جنوب غربی شهر بم در مجاورت جاده کمربندی کرمان به زاهدان واقع شده و با قنات های متعدد و سرسبزی درختان مسیر نهر هایش به گردشگاه و استراحتگاه عمومی مردم و مسافرین تبدیل شده است.

روستای سه کنج: یکی از آبادی های بزرگ و مرکز دهستان سه کنج است که در شرق ماهان و شمال جاده بم – کرمان قرار دارد. سه کنج تا شهر کرمان ۵۰ و تا ماهان ۱۵ کیلومتر فاصله دارد، منطقه ای است کوهستانی و خوش آب و هوا که دو آبشار زیبا دارد.

روستای سیرچ: سیرچ یکی از چهار آبادی بزرگ بخش شهداد است که در ناحیه خوش آب و هوای کوهستانی بر سر راه شهداد – کرمان قرار گرفته است. فاصله آن تا شهر کرمان ۸۰ کیلومتر و تا مرکز بخش شهداد ۲۵ کیلومتر است. سیرچ از قدیم محل ییلاق بخش گرمسیری و کویری شهداد و آبادی های تابعه آن بوده و بهارستان نام داشت.

دهستان میمند: میمند مرکز دهستان میمند از شهرستان شهر بابک و یکی از روستا های شگفت انگیز ایران می باشد. این روستا دارای ساختار ویژه ای در معماری و احداث سکونت گاه های روستایی است و یک ناحیه تاریخی استقرار انسانی در نواحی مرکزی ایران محسوب می شود.

سایر روستاهای تاریخی استان کرمان که اینک توسعه یافته و به روستا – شهر تبدیل شده اند عبارتست از: پاریز در ۶۴ کیلومتری شمال سیرجان، باغین در ۲۵ کیلومتری جنوب غرب کرمان، کشکوئیه در ۴۵ کیلومتری شمال غرب رفسنجان، فهرج در ۵۸ کیلومتری شرق بم، منوجان در ۸۰ کیلومتری جنوب کهنوج، قربت العرب از روستاهای شهرستان بردسیر، نگار از روستاهای شهرستان بردسیر، نگار از روستا های شهرستان بردسیر، فاریاب در ۵/۳ کیلومتری بخش فاریاب، شاهماران مرکز بخش ارزوئیه که در محدوده شهرستان بافت قرار دارد. از دیگر دیدنی های کرمان کوهپایه، ییلاقات ماهان، ییلاقات رابر، باغ سنگی، پارک خبر، نایبند، روچون، مهروئیه، بهرام گور را نام برد.

مردم شناسی:

شاخه ای از ایل قرائی سیرجان معروفند، در استان کرمان می یابیم. افراد این ایل تابستان ها را در کوه های شمال شرقی سیرجان در حوالی تنگوپایین و خانه سرخ به سر می برند و زمستان ها را در جنوب شهر سیرجان تا علی آباد و نازی آباد در امتداد جاده ی سیرجان – بندر عباس.

مهم ترین ایلات ترک زبان استان کرمان بوچاقچی و افشار است. بوچاقچی ها هنوز کوچروانند و تابستان را در چهار گنبد سیرجان و زمستان را در عین البقر و چاه قلعه در سر حد کرمان و فارس به سر می برند.

بخشی از ایلات افشار که به نام افشار تفرقه معروفند و شاید پس از انقراض سلسله افشار از خراسان آمده باشند. در شهرستان بافت سکونت دارند. افراد ایل زمستان ها در دشت آرزو به در باختر و جنوب اسفندقه به سر می برند و تابستان ها به حوالی شهر بافت و فتح آباد و گوغر و حشون تا نزدیکی های ییلاق بوچاقچی کوچ می کنند. در بوچاقچی و افشار زبان ترکی آکنده از کلمه های فارسی به عنوان زبان داخلی به کار می رود، اما همه ی افراد ایل فارسی را به لهجه ی محلی به خوبی می دانند.

نمونه ورزش ها:

ماچه لوس، خم پلی، استاد زنجیرباف، سه پی گودالو، کلاه دیواری، جوسیا، بزن و برو، بچاق بیا سربالا، گل ها چه گل، کلاه پشت سر کی بندازم، کی ورداره، خشتک بالشتک، کشتی کویری

صنایع دستی:

پته دوزی، شال بافی، عریض بافی، سرامیک سازی، خراطی، ساخت ظروف مسی، چادر شب بافی، چاقو سازی و فلز کاری، حصیر بافی، نمد مالی، گلیم بافی، شریکی پیچ بافی، جاجیم بافی، بافت سیاه چادر، گیوه دوزی، قالی بافی، منبت کاری، معرق، طراحی فرش..

محصولات:

میوه های دانه دار: سیب گلابی، به

میوه های هسته دار: آلبالو، گیلاس، گوجه، آلو، هلو، زرد آلو، قیسی، شلیل، آلو قطره طلا، ..

میوه های دانه ریز: انگور، توت درختی، توت فرنگی

میوه های خشک: پسته، بادام، گردو، فندق، سنجد،…

میوه های نیمه گرمسیری: خرما، انجیر، پرتقال، نارنگی، لیمو ترش، لیموشیرین، گریپ فروت، نارنج، انار، زیتون..

میوه های گرمسیری: موز، انبه، پاپایا، کنار، چیکو، تمبر هندی

گیاهان دارویی: زیره سبز، گشنیز، حنا، وسمه، گلستان، غیر مثمر..

آثار ثبت شده ملی:

محله ی کمادین خرابه های شهر قدیمی – پیش از تاریخ اسلام – جیرفت

قلعه سنگ سیرجان – ساسانی – اسلامی – سیرجان

گنبد سبز – قرن ۹ ه ق – کرمان

مقبره شاه نعمت ولی – صفویه – قرن ۹ ه ق – کرمان

میل نادری – سلجوقی – بم

مسجد پامنار – قرن ۸ – ه ق – کرمان

مقبره خواجه اتابک – سلجوقی – کرمان

مسجد جامع مظفری – قرن ۸ ه ق – کرمان

گنبد جلیلیه – سلجوقی – کرمان

مدرسه و کاروانسرای گنجعلیان – صفویه – کرمان

بنای ایوانی تکیه گنبد سبز – سلجوقی – کرمان

حمام و بازار ابراهیم خان – قاجاریه – کرمان

تپه بلیس – پیش از تاریخ – تاریخی – بردسیر

مقبره آ سید محمد – اواخر قرن ۷ – بردسیر

تپه علی آباد – پیش از تاریخ – تاریخی – بردسیر

تپه علی آباد سربند – پیش از تاریخ – تاریخی – بردسیر

تپه شیله گرگی الف – پیش از تاریخ – تاریخی – بردسیر

تپه دشنکار – پیش از تاریخ – تاریخی – بردسیر

مغود – ساسانی – رفسنجان

گورستان دژ میمندی – ساسانی – بابک

قلعه قهقه – ساسانی – اسلامی – راور

تل وزیری – ساسانی – اسلامی – راور

تپه قلعه لنگر – پیش از تاریخ – کرمان

تپه کلنگ یه لنگی – ساسانی – کرمان

قلعه کهنه – تاریخی – کرمان

کلنگ بهجرد – تاریخی – جیرفت

قلعه کهنه – ساسانی – جیرفت

تم سرنی – هزاره ۱ ساسانی – جیرفت

تم گابان – هزاره ۱ ساسانی – جیرفت

تم وکیل آقا – هزاره ۱ ساسانی – جیرفت

تم عباس آباد – هزاره ۲ ق م – جیرفت

تپه کنار صندل الف – پیش از تاریخ – تاریخ – عنبرآباد

تم کنار صندل ب – پیش از تاریخ – عنبر آباد

تم عنبر آباد – پیش از تاریخ – تاریخی – عنبر آباد

تم ابراهیم آباد – پیش از تاریخ – جیرفت

تم قلعه کوچک – پیش از تاریخ – جیرفت

تم خرک تپه اژک تپه مختار آباد – هزاره ۱ ق م – کهنوج

تم کنار – ساسانی – جیرفت

تم داروی – پیش از تاریخ – عنبرآباد

تم نور آباد – ساسانی – عنبر آباد

تم کم سرخ – ساسانی تا معاصر – کهنوج

ارگ بم – صفویه – قاجاریه – بم

قلعه راین – هزاره ۲ – ساسانی – کرمان

تپه هزار مردی – هزاره ۱ – ساسانی – کرمان

تپه پهن – هزاره ۱ تاریخی – جیرفت

تپه کوشک – ساسانی تا قاجار – کرمان

قلعه دختر و قلعه اردشیر – قاجاریه – کرمان

گنبد مشتاقیه – قاجاریه – کرمان

مدرسه ابراهیمی – قاجاریه – کرمان

مسجد حاج علی آقا – قاجاریه – کرمان

مقبره آخوند – صفویه – کرمان

بنای امامزاده حسین – اوایل قرن ۸ ه ق – کرمان

امامزاده محمد بن زید – مغول – کرمان

پیر آغوس یا ناقوس – صفوی – کرمان

گور خانه – پیش از تاریخ – تاریخی – جیرفت

تپه شیله گرگی ب – تاریخی – بردسیر

مسجد ملک – سلجوقی – کرمان

کوشک رموک – قرون اولیه اسلامی – کرمان

قلعه رموک – قرون اولیه اسلامی – کرمان

مجموعه بناهای گنجعلیخان – صفویه – کرمان

تپه یحیی – هزاره ۳ و ۴ – ساسانی – بافت

مجموعه وکیل – قاجاریه – کرمان

باغ و امارت ماهان – قاجاریه – ماهان

یخچال حاج علی آقا – اواخر قرن ۱۳ ه ق – کرمان

آرامگاه شیخ عبدالسلام – قرن ۸ ه ق – کرمان

خانه انصاری – قاجاریه – بم

خانه نادری – قاجاریه – بم

منزل امام جمعه – قاجاریه – کرمان

خانه جواد امراللهی – قاجاریه – کرمان

منزل مسکونی فدائی – قاجاریه – کرمان

خانه ورثه افلاطون نفیسی – قاجاریه – کرمان

خانه وقف مسجد وکیل – اواخر قاجار – ماهان

شتر گلو – قاجاریه – ماهان

مجموعه بازار بم – قاجاریه – بم

بنا میر زیبر – ایلخانی – سیرجان

بیمارستان مرسلین – قاجاریه – کرمان

خانه سیستانی – زندیه – بم

مناره مسجد جامع نگار – سلجوقی – بردسیر

مجموعه حاج آقا علی – قاجاریه – رفسنجان

کوشک رحیم آباد – ایلخانی – بم

مقبره شیخ محمد کاکو – صفویه – قاجاریه – بردسیر

مجموعه بیرم آباد – صفویه – کرمان

کاروانسرای خانه سرخ – قاجاریه – سیرجان

کاروانسرای گلو سفته – قاجاریه – بردسیر

کتابخانه ملی کرمان – پهلوی اول – کرمان

سنگ نگاره های تپه شاه فیروز – پیش از تاریخ – سیرجان

بنا شاه فیروز – قرن ۹ ه ق – سیرجان

مقبره سالار رضا – صفویه – جیرفت

پیر سبز پوش – پهلوی – بردسیر

یخدان راور – اواخر قاجار – راور

کاروانسرای دربند – قاجاریه – مشهد

کاروانسرای چاه کوران – اواخر قاجار – راور

دبیرستان جم – اواخر قاجار – اوایل پهلوی – کرمان

حمام قلعه محمود – اواخر قاجار – اوایل پهلوی – کرمان

تل آتشی – نوسنگی – بم

مسجد وکیل – قرن ۱۲ و ۱۳ ه ق – بم

کاروانسرای آب بید- قرن ۱۲ و۱۳ ه ق – راور

آثار محدوده مسجد رسول – اسلامی – بم

آرامگاه میرزا ابراهیم – صفویه – زندیه – بم

آرامگاه میرزا ابراهیم – صفویه – زندیه – بم

یخچال زریسف – قاجاریه – کرمان

ساختمان دانشکده پرستاری – قاجاریه – کرمان

تخت درگاه قلی بیگ – زندیه – قاجاریه – کرمان

بیمارستان نوریه – قاجاریه – کرمان

مجموعه خانه کریم نژاد – پهلوی – کرمان

خاه شتر داران – پهلوی – کرمان

خانه قاسم حاج غلامرضا – پهلوی – کرمان

خانه خوشرو و ساباط مجاور – پهلوی – کرمان

خانه موحدی – پهلوی – کرمان

شرکت فرش – پهلوی – کرمان

دبیرستان سعادت – پهلوی – کرمان

خانه خیر اندیش – پهلوی – کرمان

سالن پشم ریسی علی احمدی – پهلوی – کرمان

مجموعه پرورشگاه صنعتی – پهلوی – کرمان

سالن دبیرستان ایرانشهر – پهلوی – کرمان

سر در های کتابخانه ملی – پهلوی – کرمان

خانه سروشیان – پهلوی – کرمان

سالن دبیرستان ایرانشهر- پهلوی – کرمان

میدان باغ – پهلوی – کرمان

خانه فروزی – پهلوی – کرمان

ساختمان تقاطع زریسف و برزوئیه – پهلوی – کرمان

مزار آقا – قاجاریه – کرمان

بازار بزرگ کرمان – قرن ۸ تا پهلوی اول – کرمان

بازار میدان قلعه – قاجاریه – کرمان

بازار قلعه محمود – قاجاریه – کرمان

بازار حاج آقا علی – قاجاریه – کرمان

کاروانسرای گلشن – قاجاریه – کرمان

کاروانسرای گلشن – قاجاریه – کرمان

کاروانسرای حاج مهدی – قاجاریه – کرمان

کاروانسرای کوزه گران – اواخر قاجار – کرمان

کاروانسرای جر – اواخر قاجار – کرمان

کاروانسرای چهار سوق – اوایل قاجاریه – کرمان

کاروانسرای حاج آقا علی – قاجاریه – کرمان

دهکده ی صخره ای میمند – تاریخی – بابک

مدرسه حیاتی – اواخر قاجار – کرمان

کاروانسرای هندو ها – قاجاریه – کرمان

خانه فخری – پهلوی دوم – راور

کاروانسرای حوض پنج و آب انبار – قاجاریه – راور

کاروانسرای میرزا حسین خان – قاجاریه – کرمان

آتشکده کرمان – پهلوی اول – کرمان

مسجد طباطبایی – پهلوی اول – کرمان

تم میان ده – هزاره ۱ ق م – جیرفت

تم بی بی لچک – قرون میانه اسلامی – جیرفت

تم مختار آباد – هزاره ۱ ق م – جیرفت

تم دولت آباد – پیش از تاریخ – تاریخی – جیرفت

محوطه آبگرم ورامین – پیش از تاریخ – تاریخی – جیرفت

تپه خضر آباد – هزاره ۱ ق م – جیرفت

قلعه ملک آباد زاخت – سلجوقیان – جیرفت

تپه و محوطه حاجی آباد ورامین پیش از تاریخ – تاریخی – جیرفت

تم اکبر آباد – هزاره ۱ ق م – جیرفت

مجموعه بازار های قدیمی بم – صفویه – قاجاریه – بم

مسجد آیت الله – قاجاریه – کرمان

تم نه تبره – اسلامی – جیرفت

آثار قلعه و محوطه مرجان – تاریخ – اسلامی – جیرفت

تکیه مدیر الملک – قاجاریه – کرمان

خانه صادقی – قاجاریه – شهداد

خانه الهامی – قاجاریه – کرمان

قلعه شفیع آباد – قاجاریه – کرمان

خانه والی – قاجاریه – راین

خانه پرداختی- قاجاریه – کرمان

خانه مدیر الملک – اواخر قاجار – کرمان

آسیاب آبی شهداد – قاجاریه – کرمان

خانه اسلامیت – قاجاریه – کرمان

خانه خرم – پهلوی اول – کرمان

باغ شماره ۲ – اواخر قاجار – کرمان

باغ شماره ۳ – قاجاریه – کرمان

بقایای حصار شهر قدیم کرمان – قاجاریه – کرمان

خانه باقری – قاجاریه – پهلوی اول – رفسنجان

کاروانسرای کبر تر خان – قاجاریه رفسنجان

آب انبار کشکوئیه – قاجاریه – کشکوئیه

کاروانسرای سعادت آباد – قاجاریه – سیرجان

بنای تاریخی شاه خورشید – قرن ۸ ه ق – بم

موزه:

موزه ی حمام گنجعلی خان – موضوع: معماری و مردم شناسی – سازمان میراث فرهنگی کشور – تأسیس ۱۳۵۵۰ – بنا صفویه

موزه ی باغ هرندی – موضوع: باستان شناسی – سازمان میراث فرهنگی کشور – تأسیس ۱۳۸۰

موزه ی سازهای سنتی ایران – موضوع: هنری – سازمان میراث فرهنگی کشور – تأسیس ۱۳۸۰

موزه ی سکه – موضوع: تخصصی سکه – سازمان میراث فرهنگی کشور – تأسیس ۱۳۷۰ – بنا صفویه

موزه ی دفاع مقدس – موضوع: تاریخی – سپاه پاسداران انقلاب اسلامی – تأسیس ۱۳۷۷

موزه ی صنعتی کرمان – موضوع: شخصیت – هنری – مجسمه ها و تابلو های استاد صنعتی زاده و سهراب سپهری و دیگر هنرمندان معاصر ایرانی و خارجی – وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی – تأسیس ۱۳۵۶

موزه ی علوم طبیعی – موضوع: علمی – نمایش گونه های گیاهی و جانوری – سازمان حفاظت محیط زیست – تأسیس ۱۳۷۴

موزه ی تاریخ طبیعی – موضوع: علمی – نمایش گونه های گیاهی و جانوری – سازمان حفاظت محیط زیست – تأسیس ۱۳۷۹

موزه ی حیات وحش قلعه – موضوع: آکواریم – شهرداری – تأسیس ۱۳۷۹

ارگ بم – موضوع: معماری – شهر سازی – سازمان میراث فرهنگی کشور – تأسیس بنا از قبل از اسلام تا پایان قاجاریه

موزه ی مجموعه فرهنگی – ورزشی رفسنجان – موضوع: هدایای آقای هاشمی رفسنجانی به موزه و موزه مرکز اسناد ولیعصر – دفتر نشر معارف انقلاب دانشگاه ولیعصر – تأسیس ۱۳۷۹

باغ شاهزاده ماهان: موضوع: معماری – سازمان میراث فرهنگی کشور – تأسیس قاجاریه

شاه نعمت الله ولی – ماهان – موضوع: معماری – سازمان اوقاف – تأسیس ۱۳۷۶

جمعیت:

مرد: ۷۱۳۷۰۸ شهری، ۴۹۰۸۲۴ روستایی

زن: ۶۸۰۲۲۱ شهری، ۴۷۵۳۱۲ روستایی

اقتصاد:

بر کشاورزی، دامداری، باغداری و فرش بافی استوار است. نوع کشت آبی – آب آشامیدنی و کشاورزی را از کارریزها و چاه های نیمه ژرف فراهم می کنند.

فرآورده ها:

گندم، جو، پنبه، خرما، مرکبات

پوشش گیاهی:

حنا، کاکوتی، پوشش گیاهی برای چرای دام

تقسیمات کشوری:

مرکز این بخش شهر ارزوئیه دارای سه دهستان: ارزوئیه، صوغان، وکیل آباد است

سوغات:

پته، پسته، خرما، شیرینی کلمپه، کماج سن، قوتو، زیره، ادویه جات، باقلوا، لوز، کتیرا، داروهای گیاهی، ظروف مسی، حنای شهداد، سفیداب نقره، سفیداب حمام، تلف، داروهای گیاهی.

غذاهای محلی:

بزقرمه، اماچو، اسپار، گور ماست، چنگمال، بلغور شیر، پی پیاز، آب گرمه، کلجوش، آش روزه بردسیر، قاتوق عدس، آب روغنو، آش گندم شیر، قاتوق بابونه، کشک کدو، زیره پلو

۰


نوشتن یک نظر

Show Buttons
Share On Facebook
Share On Twitter
Share On Google Plus
Share On Linkedin
Share On Youtube
Hide Buttons